Ziek, en toch ontslagen

Door: Pascal Besselink

PDF Artikel

Voor zieke werknemers geldt een wettelijk opzegverbod. Maar wat nu als de beëindiging van de arbeidsovereenkomst geen verband houdt met de ziekte maar voortvloeit uit bedrijfseconomische omstandigheden?

De vraag is dan of die zieke werknemer, die volgens de afspiegelingsregel in aanmerking komt voor ontslag, bescherming geniet in een ontbindingsprocedure ten nadele van zijn nietzieke collega’s. Nog altijd komen er veel collectieve ontslagen om bedrijfseconomische redenen voor. Onder die ontslagen bevinden zich soms ook zieke werknemers. Op grond van het opzegverbod tijdens ziekte (artikel 7:670 lid 1 BW), kunt u de arbeidsovereenkomst van een zieke werknemer niet opzeggen. Een rechter kan deze wel ontbinden na zorgvuldige afweging of deze ontbinding verband houdt met de ziekte.

Een casus
Laatst vroeg een werkgever met een verliesgevende onderneming of ik hem bij wilde staan in het ontslag van een aantal medewerkers. Een daarvan was ziek en deze medewerker kwam, op grond van de afspiegelingsregel, in haar functiegroep als eerste in aanmerking voor ontslag. Opzeggen van de arbeidsovereenkomst was, gelet op het feit dat zij ziek was, dus niet mogelijk. De werkgever besloot een ontbindingsverzoek in te dienen bij de kantonrechter. Onderbouwd met financiële gegevens, zette hij in het verzoekschrift uiteen dat zijn onderneming moest worden gereorganiseerd. Personele maatregelen waren onvermijdelijk.

De werknemer verweerde zich niet alleen tegen de bedrijfseconomische noodzaak, maar beriep zich ook op reflexwerking van het opzegverbod (zie kader). Zij stelde, kort gezegd, ziek te zijn en zocht bescherming in artikel 7:670 lid 1 BW. De kantonrechter oordeelde dat de medewerker terecht voor ontslag was voorgedragen. Er was sprake van een goed onderbouwde bedrijfseconomische noodzaak en er was correct afgespiegeld. Daarna overwoog hij dat er geen verband bestond tussen de ziekte van de werknemer en de ontslagreden. Hij ontbond de arbeidsovereenkomst.

Conclusie
Kantonrechters moeten ontbindingsverzoeken voor zieke werknemers zeer kritisch beoordelen. Niet voor niets heeft de wetgever een opzegverbod tijdens ziekte in het leven geroepen. Hier zal ook een rechter niet zomaar aan voorbijgaan, ondanks dat hij daartoe formeel niet gehouden is. Vandaar ook dat rechters aan dit opzegverbod vaak de zogenoemde reflexwerking toekennen.  Kan een werkgever aannemelijk maken dat de ontbinding geen enkel verband houdt met ziekte, omdat er bijvoorbeeld sprake is van een bedrijfseconomische reden, dan zal de kantonrechter een arbeidsovereenkomst met die zieke werknemer vaak toch wél ontbinden.

In mijn ogen is dit ook juist; doet de rechter dit niet - terwijl de werkgever wel binnen een bepaalde functiegroep medewerkers moet ontslaan - dan zou hij een werknemer, die bij juiste toepassing van de afspiegelingsregel eigenlijk nog niet voor ontslag in aanmerking komt, voor ontslag moeten voordragen. Bescherming van zieke werknemers is een groot goed maar dient niet zover te gaan, dat dit vervelend uitpakt voor een volledig gezonde collega.

Pascal Besselink is Senior Jurist Arbeidsrecht bij DAS in Arnhem, pjbm.besselink@das.nl

Heeft u opmerkingen of vragen? Mail dan naar info@bgmagazine.nl
Misschien komt uw vraag of situatie aan de orde.